İran’daki Kriz: Ahmedinejad’ın Rolü ve Tahran’da Gerçekleşen Kurtarma Operasyonu

20 Mayıs 2026 tarihinde, İran’ın dini lideri Ali Hamaney ve diğer üst düzey yöneticilerin öldürülmesinin ardından, ABD Başkanı Trump, İran yönetiminin “içeriden birinin” devralması gerektiğini dile getirdi. Bu bağlamda, ABD ve İsrail’in aklında yer alan isimlerden biri, sert ve anti-Amerikan duruşuyla tanınan eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad oldu.

ABD’li yetkililer, Ahmedinejad’ın, Tahran’daki evine düzenlenen bir hava saldırısında yaralandığını belirtiyor. Ahmedinejad, 2005-2013 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yaparken “İsrail’i haritadan silme” çağrılarıyla tanınmış, İran’ın nükleer programını desteklemesi ve ABD’ye karşı eleştirileriyle dikkat çekmişti.

Ev hapsinde tutulan Ahmedinejad’ın kurtarılması, İsrail’in İran hükümetini devirmek amacıyla geliştirdiği çok aşamalı planın bir parçasıydı. Ancak bazı Amerikalı yetkililer, Ahmedinejad’ın tekrar iktidara getirilmesi konusundaki ihtimali sorguladı. New York Times’a göre, Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, savaşın hedeflerine ulaşma süresini yanlış değerlendirdiği ve bu riski bazı yardımcılarının bile ciddiye almadığı anlaşıldı.

Ahmedinejad’ın İran’daki yeni bir hükümetin potansiyel lideri olarak görülmesi, şubat ayında Tahran’da daha uyumlu bir yönetim oluşturma çabasının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Trump ve kabinesinin savaş hedeflerinden biri, İran’ın nükleer, füze ve askeri yeteneklerini yok etmekti.

Savaşın ilk gününde Ahmedinejad’ın evine yapılan hava saldırısının amacı, onu koruyan güvenlik görevlilerini ortadan kaldırmaktı. Saldırı, Ahmedinejad’ın evine önemli bir zarar vermese de, sokağın girişindeki güvenlik karakolunu tamamen yerle bir oldu. Olayın ardından İran medyasında, Ahmedinejad’ın öldüğüne dair haberler yayıldı, fakat sonrasında resmi kaynaklar, eski cumhurbaşkanının hayatta olduğunu ve korumalarının öldüğünü bildirdi.

The Atlantic’de mart ayında yayınlanan bir makalede, Ahmedinejad’ın evine yapılan saldırının bir “hapishane firar operasyonu” olarak değerlendirildiği ifade edildi. Ayrıca, Ahmedinejad’ın bir yakını, onun bu saldırıyı özgürlüğe kavuşma girişimi olarak algıladığını belirtti. ABD’li yetkililerin, Ahmedinejad’ı İran’ı yönetebilecek ve ülkenin siyasi, sosyal ve askeri durumunu idare edebilecek biri olarak değerlendirdiği aktarıldı.

Son yıllarda Ahmedinejad, hükümetle olan çatışmaları ve sadakati konusundaki söylentiler nedeniyle tartışmalara yol açtı. Birçok başkanlık seçiminden diskalifiye edilen ve yardımcıları tutuklanan Ahmedinejad, Tahran’ın doğusundaki Narmak semtindeki evinde giderek artan bir gözetim altında tutuluyordu.

Author: Ayşe Arslan